น้ำขิง ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Zingiber officinale Roscoe

วงศ์ : Zingiberaceae

ชื่ออื่น

• ขิงแกง
• ขิงเผ็ด
• Ginger (ภาษาอังกฤษ)

ขิงเป็นพืชล้มลุก มีเหง้าอยู่ใต้ดิน ลำต้นเทียมเกิดจากกาบใบซ้อนกันสูงประมาณ 30–100 เซนติเมตร เหง้ามีลักษณะเป็นแง่ง แตกแขนง มีสีเหลืองอ่อนถึงน้ำตาลอ่อน มีกลิ่นหอมเฉพาะตัวและมีรสเผ็ดร้อน ใบเป็นใบเดี่ยว เรียวยาว ปลายใบแหลม เรียงสลับกันตามลำต้น ใบมีสีเขียวสด ผิวใบเรียบ ดอกขิงออกเป็นช่อจากเหง้าใกล้พื้นดิน ลักษณะดอกเป็นช่อทรงกระบอก กลีบดอกสีเหลืองอมเขียวหรือสีม่วงอ่อน ผลมีลักษณะเป็นผลแห้ง ภายในมีเมล็ดขนาดเล็ก ส่วนที่นิยมใช้เป็นสมุนไพรคือ เหง้าขิง ซึ่งมีสารสำคัญและน้ำมันหอมระเหยจำนวนมาก

สรรพคุณของขิง

• ช่วยขับลมในกระเพาะอาหารและลำไส้ ลดอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ
• บรรเทาอาการคลื่นไส้ อาเจียน เช่น เมารถ เมาเรือ หรือแพ้ท้อง
• ช่วยให้ร่างกายอบอุ่น กระตุ้นการไหลเวียนของเลือด
• ช่วยบรรเทาอาการหวัด ไอ และเจ็บคอ
• ช่วยกระตุ้นการย่อยอาหาร
• มีฤทธิ์ต้านการอักเสบ
• ช่วยลดระดับไขมันในเลือดบางชนิด
• เสริมภูมิคุ้มกันให้ร่างกาย

วิธีใช้ ปริมาณ ข้อระวัง เคล็ดลับ

วิธีทำน้ำขิง

ส่วนผสม

• ขิงสด 1 แง่ง (ประมาณ 20–30 กรัม)
• น้ำสะอาด 2 ถ้วย
• น้ำตาลทราย หรือน้ำผึ้ง (ตามชอบ)

วิธีทำ

1. ล้างขิงให้สะอาด ปอกเปลือกแล้วหั่นเป็นแว่นบาง ๆ
2. ใส่น้ำลงในหม้อ ตั้งไฟจนเดือด
3. ใส่ขิงลงไปต้มประมาณ 10–15 นาที
4. เติมน้ำตาลหรือน้ำผึ้งตามต้องการ
5. กรองเอาแต่น้ำ ดื่มขณะอุ่นจะได้กลิ่นหอมและสรรพคุณดีที่สุด

ปริมาณที่แนะนำ

• ดื่มครั้งละ 1 แก้ว (150–200 มิลลิลิตร)
• วันละ 1–2 ครั้ง หลังอาหารหรือช่วงเช้า

ข้อระวัง

• ผู้ที่เป็น โรคกระเพาะอาหาร ควรดื่มในปริมาณพอเหมาะ เพราะขิงมีรสเผ็ดร้อน
• ผู้ที่ใช้ ยาละลายลิ่มเลือด ควรปรึกษาแพทย์ก่อน
• ไม่ควรดื่มในปริมาณมากเกินไป อาจทำให้แสบร้อนกระเพาะ

เคล็ดลับ

• หากต้องการให้หอมขึ้น สามารถใส่ ใบเตย ลงไปต้มพร้อมขิง
• การใช้ ขิงแก่ จะได้กลิ่นหอมและสรรพคุณทางยามากกว่าขิงอ่อน
• สามารถเติม มะนาวเล็กน้อย เพื่อเพิ่มวิตามินซีและรสชาติ

สารสำคัญที่พบในขิง

ขิงมีสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพหลายชนิด เช่น

• จินเจอรอล (Gingerol) ช่วยลดการอักเสบและต้านอนุมูลอิสระ
• โชกาออล (Shogaol) ช่วยกระตุ้นการไหลเวียนโลหิต
• ซิงจิเบอรีน (Zingiberene) เป็นน้ำมันหอมระเหยที่ให้กลิ่นเฉพาะของขิง
• พาราดอล (Paradol) มีฤทธิ์ต้านการอักเสบ
• น้ำมันหอมระเหย (Essential oils) ช่วยกระตุ้นระบบย่อยอาหาร